Türkiye’de milyonlarca öğrenci ve aileyi ilgilendiren önemli bir gelişme yaşandı. TBMM Akran Zorbalığını Araştırma Alt Komisyonu, okullardaki akran zorbalığı sorununa karşı hazırladığı taslak raporu tamamladı. Raporda, Türkiye’deki yaklaşık 10 milyon öğrencinin akran zorbalığı döngüsü içerisinde olduğu vurgulanırken, dünya genelinde başarılı olmuş beş farklı mücadele modeline de yer verildi. Türkiye’de 18 milyon öğrencinin eğitim aldığı okullarda, akran zorbalığına karşı etkili bir yol haritası belirlenmesi hedefleniyor.
Taslak rapor, Türkiye’deki akran zorbalığının boyutlarını istatistiklerle gözler önüne sererken, çözüm için uygulanabilecek uluslararası modelleri detaylandırdı. Raporun sunduğu verilere göre, Türkiye’deki okullarda zorbalık yapma oranı yüzde 50’nin üzerinde, zorbalığa maruz kalma oranı ise yüzde 70 civarına yükselmiş durumda. Bu bağlamda, 18 milyon öğrenciden yaklaşık 10 milyonunun zorbalık davranışına maruz kaldığı veya zorbalık yaptığı tespit edildi. Özellikle 6-17 yaş grubundaki çocukların zorbalığa uğrama oranı yüzde 13,8 olarak kaydedildi. İşlevsel zorluk yaşayan çocukların ise daha büyük bir risk altında olduğu ve bu gruptaki çocukların zorbalığın en az bir türüne maruz kalma oranının yüzde 27,2 olduğu belirlendi.
Komisyon, akran zorbalığıyla mücadelede başarılı olan ülkelerin uygulamalarını inceledi. Rapor, dünya genelinde etkili olan beş farklı uluslararası modeli tanıttı:
1. **Olweus Zorbalığı Önleme Programı (Küresel)**: Okul genelinde, sınıf düzeyinde ve bireysel müdahale yöntemleri içeren kapsamlı bir yaklaşıma sahip olan bu program, uygulandığı bölgelerde zorbalık vakalarında yüzde 20 ila yüzde 70 arasında azalma sağlıyor.
2. **KiVa Programı (Finlandiya)**: Zorbalara değil, zorbalığa tanık olan öğrencilere odaklanan bu sistem, öğrencilerin empati becerilerini artırarak ve mağdurlara destek olma yollarını geliştirerek zorbalık oranlarını düşürmeyi hedefliyor.
3. **ViSC Programı (Avusturya)**: Çok kültürlü okul ortamlarına uygun olarak tasarlanan bu program, hem öğretmenlerin hem de öğrencilerin sosyal becerilerini geliştirmeyi amaçlıyor.
4. **No Trap! Programı (İtalya)**: Akran destekli bir müdahale modeli olan bu sistemde öğrenciler, zorbalıkla mücadele konusunda özel eğitim alarak akranlarına destek veriyor ve okul ortamındaki empati ile problem çözme becerilerini güçlendiriyor.
5. **Free of Bullying – Zorbalık İçermeyen Program (İskandinav Ülkeleri)**: Erken yaş eğitimine dayanan bu girişim, çocukların kuruma ve birbirlerine olan aidiyet duygusunu güçlendirerek zorbalığı önlemeyi amaçlıyor.
Meclis taslak raporunda, incelenen bu uluslararası programların Türkiye’nin sosyo-kültürel yapısına uygun olarak uyarlanmasının hedeflendiği belirtildi. Uzman görüşlerine göre, akran zorbalığıyla mücadelede yalnızca cezai yaptırımların yeterli olmayacağı vurgulandı.
